Kaşınma ağrı ile dokunma arasında ilgi çekici bir histir, bazen insanı zevklendirecek kadar hafiftir, bazen da uyutmayacak kadar şiddetlidir, intihan bile düşündürür. Genellikle nöbetler halinde bir gelir, bir gider. Karıncalanma. Deride böcekler geziniyormuş gibi gelen bir his, Özellikle kokaine alışanlarda görülür.

Hassas kişilerde sabun ve banyo; tuzları, dalayıcı kumaşlar, yün, fanila, naylon ve bazı boyalar da kaşınma yapabilir. Çalışırken temas edilen kimyasal maddeler ve tozlar.

Sağlam Deride Kaşınma
Dış sebepler:
Hassas kişilerde sabun ve banyo tuzları, dalayıcı kumaşlar, yün, fanila, naylon ve bazı boyalar da kaşınma yapabilir. Çalışırken temas edilen kimyasal maddeler ve tozlar.

İç sebepler:
1.Tabii sebepler, her zaman olmayabilir. Gebelik Adet kesimi geçicidir. Yaşlılık – geçici değildir (senil kaşıntı).
2. Özel hassasiyet. istiridye, çilek, yumurta, süt, domuz, soğan v.s. gibi besinlerin yenmesi. Hangisinin dokunduğu bilinirse önlenmesi mümkün olur.

Serum iğnesi yapılması.Kullandığınız herhangi bir ilâç. Penisilin ve aspirin en çok alerji yapan ilâçlardır.
3. Deri dışındaki organların hastalığı:

Şeker hastalığı: Kanda şekerin artmasından ileri gelen tahriş.
Karaciğer hastalığı: Derinin sarı renginden anlaşılır, bazen sarılık bulunmayabilir.
Böbrek hastalıkları.
Lösemi veya Hoçkin hastalığı.
Bağırsak parazitleri : Örneğin şeritler. Hiç çiğ et yediniz mi? Sinirsel veya nörotik, kaşıntı. Sıkıntılarınız var mı? Bunlar derinizden dışarı çıkıyordur.

Sebep ortadan kalktıktan sonra da kaşıntı bir süre devam edebilir. Fakat eninde sonunda geçer.

Gözle Görülen Deri Hastalıklarında Kaşıntı
Genellikle kısa süreli deri hastalıkları kaşıntı yapar, sürekli olanlar ise yapmaz. Şu hastalıklarda her zaman kaşıntı görülür:
Kurdeşen.
Egzema.
Kızartı yapan ateşli hastalıklar: Su çiçeği, kızamık, kızamıkçık, kızıl. Deri iltihabı.

Belirli Bir Terde Kaşıntı Yapan Yerel Sebepler
Burun, kulak, ağız, vajina veya anüsten gelen akıntılar. (Değdikleri yerde iltihap yapabilir). Parazitler: Uyuz, pire, bit. Böcek ısırmaları ve sokmaları.

Kaba etler arasındaki kaşıntı şu sebeplerden olabilir: Kılkurtları.
Ağızdan alınan likid parafin.
Sümüksü akıntı.
Basur.
Çatlak.
İshal veya kabız.
Temizliğin olmayışı.
Egzama.
Sinirlilik ve sıkıntı hali, genel bir durum ise de arkada kaşıntıya sebep olabilir.
Yapılan işle ilgili kaşıntılar, genellikle ellerde olur. Bakkal kaşıntısı: Şekerden olur. Marangoz kaşıntısı, maun ağacından olur. Bahçıvan kaşıntısı.

Tavuk, inek, kedi ve tavşanlardan gelen böcekler. Üşütme ve donma sonucu kaşıntı.

Ayak parmakları arasında mantar üremesi ve diğer hastalıklar.

NOT: kaşıntı frengiye bağlı deri bozukluklarında görülmez. Sedef hastalığında ise hafiftir. Sinirli ve gergin kimselerde çok daha rahatsız edicidir.
Tedavisi: Hafif durumlarda kalamin losyonunu deneyin veya kaladril sürün. Eğer geçmezse doktora giderek hidrokortizanlı veya ona benzer başka bir merhem veya losyon yazdırın, ayrıca kaşıntının sebebini öğrenerek uygun tedbirleri alm. Kaşıntı fazla iken sakinleştirici ilâçlar kullanmak gerekebilir. KAŞIMAMAĞA GAYRET EDİN!

Kaşıntının Özel Sebepleri

Böcek ısırması ve sokması:
Böcek ısırması ve sokmasına karşı hassasiyet derecesi son derece değişiktir, fakat beyaz tenli ve kırmızı saçlı olanlar en fazla zarar görür.
1. Arı sokması: (Kısa sürelidir; doktora gitmeğe gerek yoktur.) Arının iğnesini ve zehir kesesini tırnakla çıkarın, zehiri akıtmamaya dikkat edin. Antihistamin merhemi sürün.
2. Eşek arısı ve karınca : (Kısa sürelidir; doktora gitmeğe gerek yoktur).
Antihistamin merhemi sürün, ağır sokmalarda sıcak pansumanlar da faydalı olabilir, bazen şahıs bayılırsa şok tedavisi gerekebilir.
3. Sivrisinek, tatarcık: (Kısa sürelidir; doktora gitmeğe gerek yoktur).
Önlenmesi: Kısmen – deriye dimetilftalat veya aromatik yağ sürün. Bunları eczacıdan alabilirsiniz.

Tedavisi: Yanmayı gidermek için serinletici mentollü bir losyon, antihistaminli bir merhem sürün veya tuzlu su ile yıkanın, iltihaplanmamasına dikkat edin. Mikrop kaparsa sıcak pansumanlar yapın, doktora gidin.

4. Pire: (Kısa sürelidir; doktora gitmeğe gerek yoktur).
Isırma yerinin merkezinde kırmızı bir leke olur. DDT’li pire tozları, pireleri öldürür.
Pire ısırığını sivrisinekte olduğu gibi tedavi edin.

5. Yaz böcekleri: (Kısa sürelidir; doktora gitmeğe gerek yoktur). Parlak kırmızı renkli 0,3 mm. uzunluğundadır. Temmuz – Eylül aylarında görülür. Yanma birkaç saat sonra ortaya çıkar. 36 saat devam eder. Sivrisineklerde olduğu gibi tedavi edin.

6. Bit: (Uzun sürelidir; doktora gidin, bulaşıcıdır, 2 haftada geçer). Baş biti, gövde biti ve cinsel organların kılları arasında yaşayan kasık biti. Bunların hepsi kirli gri renkte olup üzerinde yaşadıkları insanın kanıyla geçinirler.
Yaptıkları tahriş kaşıntıya sebep olur; kaşıntı da deri iltihabına yol açar, yer yer çıbanlar belirir.
Tedavisi: Doktorun tavsiyelerini dikkatle uygulayın. Ayrıca temizliğe dikkat edin.

Uyuz: (Uzun veya kısa süreli olabilir; doktora gidin, bulaşıcıdır, 2 haftada geçer). Buna bir böcek sebep olur.
Belirtileri: Şiddetli kaşıntı, çizgi şeklinde yaralar, bunlarda dişi uyuz böceği yaşar ye yumurtalarını bırakır. Bunlar en çok bilet, el, parmak araları, kaba etler ve koltuk altlarının derisinde görülür. Ayrıca kızarıklık da olabilir.

Tedavisi: Benzyl benzoate tatbik edilir. Elbiseler, yatak örtüleri ve hasta iyice temizlenmelidir.
Uyuz her sosyal tabakada görülebilir, ancak geçmesi için uzun müddet temas şarttır.

Kılkurtları: (Kısa veya uzun sürelidir; doktora gidin, bulaşıcıdır, 2 haftada geçer).
Bu hastalık su veya sebzelerle geçer. Arka kaşındığında solucanların yumurtaları tırnak altlarına girer ve yeniden bulaşmaya sebep olur. En çok çocuklarda görülür. Fakat büyükler de tutulabilir.

Belirtileri : Anüs çevresinde kaşıntı,, uykuyu kaçırabilir; sinirlilik; hareketli, iplik şeklinde solucanlar ve sümüksü ifrazat.
Tedavisi: Kaşımaktan kaçının. Tek parçalı gecelik giyin veya pijama paçalarım bağlayın. Tırnakları kısa kesin ve yemeklerden evvel dikkatle yıkayın. Bütün aile doktordan ilâç almalıdır; bir hafta sonra tekrarlayın.
Süresi: Tedavi edilirse 2 hafta içinde geçer ve bir daha da tekrarlamaz.

Yaşlıların kaşıntısı: (Uzun sürelidir; gerekirse doktora gidin).
Belirtileri : Yaşlılardaki kaşıntı çok zaman soğukla karşılaşınca ortaya çıkar; orta yaşlarda da görülebilir. Deri kuru, ince, parlak Ve pulludur. Yer yer esmer lekeler ve ufak damar genişlemeleri görülebilir.
Tedavisi: Genel kaşıntı tedavisi yapılır. Sabun kullanmayınız; onun yerine deriyi sıcak suda eriyen merhemle süngerleyiniz.